7 mei 2019

Voorstellen voor de curriculumherziening: voor en door leraren

Begrip voor de werking van en omgang met digitale technologie, een basiskennis van statistiek in het primair onderwijs en aandacht voor leren communiceren met en over literatuur voor alle leerlingen in het primair en voortgezet onderwijs. Dit is een greep uit de voorstellen van de leraren en schoolleiders uit de negen ontwikkelteams van Curriculum.nu die de basis leggen voor de herziening van de kerndoelen en eindtermen voor het primair en voortgezet onderwijs. De voorstellen zijn vandaag gepubliceerd en open voor feedback.

Het is voor het eerst dat de kerndoelen in samenhang worden herzien. En het is voor het eerst dat leraren uit het primair onderwijs, het voortgezet onderwijs en het speciaal onderwijs hierbij zélf de eerste voorzet doen. Zo’n 150 leraren en schoolleiders in ontwikkelteams binnen negen leergebieden werken hier sinds het voorjaar van 2018 aan. Ze maken scherpe keuzes in het onderwijsprogramma, waarmee ze meer ruimte creëren voor eigen invulling van leraren en minder overladenheid. De ontwikkelteams werken nauw samen met 84 ontwikkelscholen die regelmatig feedback geven. Zij verkennen of de gestelde ambities haalbaar zijn voor de onderwijspraktijk.

Marco ten Hoff (leraar wiskunde uit het ontwikkelteam Rekenen & Wiskunde): “De landelijke kerndoelen zijn inmiddels meer dan twaalf jaar oud. Ze zijn toen voor het primair en voortgezet onderwijs los van elkaar ontwikkeld. Er is her en der wel wat aangepast, maar niet in zijn geheel voor het primair en voortgezet onderwijs. Het is uniek dat we als leraren en schoolleiders nu voor het eerst voorstellen kunnen doen welke kennis en vaardigheden in de kerndoelen moeten komen. We willen ervoor zorgen dat leerlingen goed voorbereid naar het vervolgonderwijs kunnen gaan.”

Brede consultatie
Leraren, schoolleiders, leerlingen en ouders, vakverenigingen, lerarenopleidingen en wetenschappers, maatschappelijke organisaties en bedrijfsleven hebben allemaal meegedacht en feedback gegeven op de voorstellen. De ontwikkelteams zijn begeleid door curriculumexperts. De komende periode is er opnieuw mogelijkheid om te reageren op de voorstellen via www.curriculum.nu/feedback, en er vinden verschillende consultatiebijeenkomsten plaats. Na verwerking van de feedback overhandigen de leraren en schoolleiders hun definitieve voorstel in het najaar aan de minister voor basis- en voortgezet onderwijs.

Doorlopende leerlijnen en samenhang
De ontwikkelteams hebben een stevige basis van kennis en vaardigheden per leergebied uitgewerkt. Daarnaast hebben de teams vier verbindende thema’s binnen hun leergebied verwerkt die voor leerlingen met het oog op hun toekomst van belang zijn: duurzaamheid, globalisering, technologie en gezondheid. Deze thema’s raken aan verschillende leergebieden en leerlingen kunnen ze vanuit de invalshoek van verschillende vakken en leergebieden bekijken.

Het voorstel legt de basis voor het kerncurriculum dat wordt vastgelegd voor het eind van het primair onderwijs en de onderbouw van het voortgezet onderwijs. Het gaat daarbij nadrukkelijk om het ‘wat’, de inhoud en niet om het ‘hoe’, de didactiek. Hoe scholen deze inhoud aanbieden, in vakken of vakoverstijgend, is aan de scholen zelf.

De ontwikkelteams hebben scherpe keuzes gemaakt en kennis en vaardigheden concreet beschreven, waardoor scholen meer zicht krijgen op de ruimte die er is voor schooleigen invulling van het curriculum. De kennis en vaardigheden zijn uitgewerkt in een doorlopende leerlijn en geven leraren zo beter zicht op de opbouw van primair naar voortgezet onderwijs. De voorstellen helpen om de overgang voor leerlingen soepeler te maken. Voor de bovenbouw doen de teams aanbevelingen, hierbij zijn de bestaande vakken het uitgangspunt.