9 maart 2018

Terugblik WNRA bijeenkomst

Ruim 80 CNV leden waren woensdag aanwezig tijdens de bijeenkomt over de Wet normalisering rijksambtenaren (Wnra), de stand van zaken bij de invoering hiervan en de sectorale omzetting van rechtspositieregelingen naar cao’s. De belangstelling voor dit onderwerp is groot. En de onduidelijkheid soms ook. Zo bleek dat voor veel leden in OR of GO niet helder is welke rol zij (kunnen) vervullen in het normaliseringsproces. We blikken terug op wat besproken is.

Ontslagrecht vanaf 2020

Vanaf 2020 wordt, in de relatie werknemer – werkgever, het arbeidsrecht van kracht en geldt het cao-recht voor bonden en werkgevers bij het maken van centrale afspraken. In principe hoeven veel medewerkers hier weinig van te merken maar er verandert wel het nodige. Zo kent het arbeidsrecht een herplaatsingsplicht bij ontslag op alle gronden, niet alleen bij reorganisatie. Op dit moment krijgt een medewerker een ontslagbesluit waarna deze kan worden aangevochten. In het ontslagrecht, wat in 2020 ingaat, komt er eerst een toets van de ontslagaanvraag door UWV of de rechter. Werknemers kunnen dan niet meer, zoals nu, bezwaar maken.

De aanwezigen waren duidelijk; De rechtspositie van ambtenaren mag niet worden uitgehold als gevolg van de normalisering. Er moet een alternatieve geschillenregeling komen in de cao. Omdat het cao recht wordt gekenmerkt door contractsvrijheid zijn hiertoe mogelijkheden.

Onderwijspersoneel uitsluiten van ambtenarenwet

Een belangrijke verandering is dat de nieuwe ambtenarenwet de ambtelijke status verbindt aan het begrip overheidswerkgever. Op hoofdlijnen is wel helder wie dat is. Maar er zijn organisaties waar dat minder duidelijk is en er zullen organisaties zijn voor wie de ambtelijke status nieuw is. Voor alle ambtenaren geldt dat behalve het private arbeidsrecht er ook aanvullende bepalingen gelden uit de nieuwe ambtenarenwet. Het gaat dan vooral om integriteitsbeleid en beperkende bepalingen die we nu ook al kennen over zaken als nevenwerkzaamheden, geheimhouding, financiële belangenverstrengeling of het ventileren van opvattingen. Omdat deze zaken voor groepen ambtenaren in de onderwijssectoren minder relevant zijn en zouden leiden tot opnieuw twee soorten werknemers, is via aanpassingswetgeving voorgesteld onderwijspersoneel wel te normaliseren maar uit te sluiten van de nieuwe ambtenarenwet. Wij kunnen ons daarin vinden.

Scherp zijn op ruimte voor lokale aanvullingen in cao

In 2020 vervallen dus rechtspositieregelingen als ARAR, CAR-UWO, CAP en SAW, mits er vervangende cao’s voor terug komen. Daarbij moeten we waken voor het vervallen van rechten die voor de medewerkers van belang zijn. Denk daarbij aan de geschillenregeling en de mogelijkheid van lokaal vakbondsoverleg. Inmiddels hebben ook grotere gemeenten en de Waterschappen aangegeven dat de cao ruimte moet laten voor lokale aanvullingen, maar bekend is ook dat sommige werkgevers de normalisering aangrijpen om overleg met de vakbonden terug te draaien. Hier moeten we scherp op zijn.

Actualiteiten en wensen

Enkele actualiteiten die aan de orde kwamen zijn het tijdelijke uitstel van de normalisering van de brandweer. En de mogelijke komst van ontslagadviescommissies om sociaal beleid na 2020 te kunnen afwikkelen volgens de huidige afgesproken regels. Vanaf 2020 beoordeelt UWV ontslagaanvragen wegens reorganisatie conform de eigen ontslagregels. Er kan frictie ontstaan tussen die regels en het sociaal beleid in sectoren. CNV leden willen regelmatige communicatie over de stand van zaken en over de discussie van het CNV beleid. Ook hebben zij behoefte aan lokale ondersteuning, bijvoorbeeld via getrainde kaderleden. Deze signalen zijn gehoord en CNV gaat hiermee aan de slag. De bijeenkomst krijgt een vervolg.

Meer informatie over de Ambtenarenstatus? Bekijk de themapagina.